Khắc phục bệnh phát sáng trên tôm

Trong quá trình nuôi tôm nếu thường xuyên theo dõi vào ban đêm người nuôi sẽ quan sát thấy hiện tượng nước ao hay trên tôm cũng có hiện tượng phát sáng nhất là vào mùa nắng khi nhiệt độ và độ mặn tăng

Hiện tượng tôm bị bệnh phát sáng do nhiều do nhiều nguyên nhân gây ra, khi bị bệnh tôm sẽ giảm bắt mồi, bị stress, trống ruột, tổn thương gan tụy, đặc biệt nếu nhiễm nặng sau khi phát sáng 5-7 ngày tôm sẽ chết.

Vậy nguyên nhân gây ra phát sáng ở tôm là gì, triệu chứng của bệnh và hướng điều trị như thế nào cho hiệu quả. Trong bài viết này, chuyên gia của chúng tôi sẽ hướng dẫn bà con cách nhận biết nguyên nhân và hướng khắc phục khi gặp tình trạng tôm bị phát sáng trong ao nuôi

1. Nguyên nhân gây bệnh phát sáng

Thông thường khi thấy ao tôm phát sáng, người nuôi nên xác định là nước ao phát sáng hay vỏ hoặc thân tôm phát sáng từ đó có hướng xử lý phù hợp.

Có 3 nguyên nhân chính gây ra bệnh phát sáng:

- Phát sáng do hàm lượng phospho trong nước tăng cao: Khi chạy quạt nước ban đêm sẽ thấy hiện tượng nước phát quang. Hàm lượng phospho cao thường gặp ở ao có độ mặn cao.

- Phát sáng do tảo: Nước trong ao nuôi phát sáng trong bóng tối theo vệt, chớp tắt như sao đêm.Các loại tảo roi làm nước phát sáng bao gồm các chủng Peridinium, Ceratium, Gymnodinium và một số loại tảo giáp, mặc dù không gây bất lợi cho tôm nhưng nó có thể tiết ra chất độc gây bệnh cho tôm, làm tôm giảm ăn và chậm tăng trưởng.

- Phát sáng do vi khuẩn:  quan sát ban đêm có những điểm sáng di chuyển theo tôm,. Do vi khuẩn Vibrio harveyi gây ra, thường gặp ở các ao nuôi có độ mặn cao (> 15%), vi khuẩn phát triển mạnh khi nhiệt độ nước tăng, hàm lượng chất hữu cơ cao, hàm lượng oxy hòa tan thấp. Các vi khuẩn tiết ra enzyme Luciferase theo cơ chế phát quang gây ra sự phát sáng ở tôm. Bệnh cũng có thể nhiễm từ tôm giống hoặc phát triển quá mức trong ao nuôi tôm thịt, đặc biệt là ao cũ không cải tạo kỹ.

Tôm phát sáng do nhiễm khuẩn Vibrio harveyi

2. Biểu hiện của bệnh phát sáng ở tôm

Vi khuẩn Vibrio harveyi gât phát sáng trên tôm

Tôm bị bệnh phát sáng một phần hoặc toàn thân

Nếu nguyên nhân do tảo gây ra sẽ dẫn đến tôm chậm lớn, phát triển không đồng đều, có thể đóng rong ở mang và vỏ.

Nếu tôm bị nhiễm khuẩn Vibrio harveyi sẽ có biểu hiện: tôm bơi không định hướng. Kiểm tra sẽ phát hiện trên tôm có những điểm sáng xanh ở hậu môn, miệng, nghiêm trọng, điểm sáng sẽ lan rộng ra toàn thân. Quan sát bằng kính hiển vi sẽ thấy vi khuẩn phát sáng di chuyển trong thân tôm.

Thân và mang tôm có màu sẫm, bẩn, thịt đục màu.

Tôm giảm ăn, khi chết không có thức ăn và phân trong ruột.

Gan viêm và teo nhỏ, gan mất chức năng tiêu hóa.

Nếu ấu trùng tôm nhiễm bệnh sẽ có màu trắng đục, nếu nặng hơn thì ấu trùng sẽ lắng dưới đáy bể ương và chết hàng loạt.

Tôm chết đáy rải rác tuỳ vào mức độ của bệnh. Nếu nhiễm bệnh 100% đàn tôm trong giai đoạn 45 ngày nuôi đầu, có thể gây chết tôm hàng loạt.

3. Khắc phục bệnh phát sáng trong ao tôm

* Khắc phục các nguyên nhân từ tôm giống và môi trường ao nuôi

Đối với tôm giống bà con nên chọn tôm bố mẹ khỏe mạnh, sạch bệnh (kiểm tra bằng PCR để chẩn đoán bệnh tôm), thả nuôi tôm giống với mật độ phù hợp.

Chuẩn bị ao nuôi nạo vét sạch bùn dưới đáy ao, bón vôi bột, phơi ao. Loại bỏ ốc, cua, cáy, còng. Sử dụng men vi sinh ABAC MAX waste digester để cải tạo đáy ao và xử lý nước hàng ngày trước khi thả nuôi.

Vào mùa hè, duy trì mức nước trong ao nuôi từ 1,2 – 1,5 m và độ trong của nước từ 30 – 40 cm để hạn chế khả năng tăng nhiệt. Khi xác định do tảo roi gây ra cần vớt tảo, tháo bớt nước trong ao và cấp nước mới vào sau đó tiến hành xử lý tảo triệt để bằng KILLER BGA

Nếu nguyên nhân là do phospho bà con cần cắt giảm ngay lượng thức ăn dư thừa. Điều chỉnh lượng thức ăn hợp lý, dư thừa thức ăn, dễ gây ô nhiễm môi trường và tích tụ phospho trong ao nuôi.

Định kỳ kiểm tra các yếu tố môi trường như pH, kiềm, độ mặn, vi khuẩn Vibrio trong nước. Khống chế độ mặn trong ao tôm, nếu độ mặn vượt ngưỡng nên thay nước mới hoặc châm nước ngọt, cấy vi sinh ABAC MAX waste digester 1 gói/1000m³ nước ao nuôi. Trộn IMMUNEX – DS 10g/kg thức ăn tăng sức đề kháng cho tôm.

* Hướng điều trị bệnh do vi khuẩn V. harveyi

Nếu xác định nguyên nhân gây bệnh do khuẩn V. harveyi gây ra và vi khuẩn chỉ mới xâm nhập ruột tôm. Bà con nên tiến hành điều trị ngay với quy trình sau:

Trên đây là những chia sẻ về nguyên nhân, cách nhận biết và hướng điều trị bệnh phát sáng trong ao tôm. Bà con cần chú ý theo dõi ao nuôi thường xuyên, nhằm phòng và điều trị kịp thời bệnh phát sáng Chúc bà con thành công.